Etin Cinsel Politikası
(Feminist Vejetaryen Eleştirel Kuram)
Carol J. Adams
 

Aile içi şiddet ve hayvan savunuculuğu alanlarında kapsamlı çalışmalar yapmış eko-feminist bir ilahiyatçı, yazar ve aktivist olan Carol J. Adams 1990 yılında yazdığı Etin Cinsel Politikası (Feminist - Vejeteryan Eleştirel Kuram) adlı kitabında, hayvanlara yönelik muamele ile kadınlara yönelik muamele arasındaki ilişkiyi ortaya koyuyor. Yaşayan, hissedebilen hayvanların “et” haline getirilmeleri ile kadınların cinsel nesnelere indirgenmesi arasında benzerlik kurarak feminist-vejetaryen bir kuramın temellerini attığı bu kitap, erkek şiddeti, kadın düşmanlığı, et yeme kültürü ve militarizm arasındaki bağlantıları ortaya koyuyor.

Orijinal ismi Sexual Politics of Meat olan Etin Cinsel Politikası Güray Tezcan ve M. E. Boyacıoğlu'nun çevirisiyle 2013 yılında Ayrıntı Yayınları tarafından yayınlandı.

Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Güney Afrikalı yazar ve akademisyen J. M. Coetzee, kitap hakkında şu değerlendirmelerde bulunuyor:

“Her on yedi saniyede bir kadın tecavüze uğruyor. Her bir saniyede yüzlerce hayvan öldürülüyor. "Dayak yiyen kadınlar" gerçekliği her gün yüzümüze çarpılıyor ekranlardan ve gazete sayfalarından. Çiftliklerin esir ettiği, mezbahaların katlettiği hayvanlar "marketteki et"e indirgeniyor günümüzde. Etin hem protein için zorunlu olduğuna hem de gücün kaynağı olduğuna inanmamız için örülen mit, aslında erkeğin potansiyel şiddet eğilimiyle üstünlük kurmasına neden oluyor. Etçilleri yiyen etçiller, kafamızdaki iktidar piramidinde en üste yerleştiriliyor ve bu haliyle gündelik hayatımızın her köşesine sızıyor. Reklamların neredeyse tamamında eti yenen hayvanların kadınsı temsil edilmesi ve erkek zihninde seks yapılacak kadının et veya piliç görüntüsünde olması yapbozu kendiliğinden tamamlıyor.

İşte Carol J. Adams bu kitapta, yukarıda sayılan olguları ve genel olarak ataerki ile et tüketimi arasındaki diyalektiği çözümlüyor. Ona göre, erkeklik inşasının önemli bir parçası başka bedenleri denetim altında tutmaktır; et yemek de bunun önemli bir aşamasını oluşturur. "Et yemek, erkek iktidarının her öğünde yeniden ilan edilmesidir." Onun kuramıyla, pornoda veya sofrada (aslında erkeğin yazdığı tüm "metinlerde") parça parça tüketilen tüm adsızlar, "kayıp gönderge" olarak yeniden bedene kavuşuyor.

Bu kitap, kadın ve hayvanın tüm yönleriyle eş olduğunu savunmuyor; yalnızca şiddet ve tahakkümden beslenen erkek egemen kültürün yeri yurdu olmadığının, zayıf bulduğu her şeyi ve herkesi "erkek" tanımının dışına atarak alt edilecek bir öteki ilan ettiğinin, özneden nesneye indirgediğinin altını çiziyor. Yiyecek/giyecek başka bir şey yokmuşçasına, birtakım canlılara yaşarken kafesi, ölürken ise kan gölünü reva gördüğümüz sürece savaşları ve ayrımcılığı olumlayan eril şiddet kültürünün ve hiyerarşinin aramızdan ayrılmayacağını hatırlatıyor. ”

 

Künye: Adams, Carol J.. Etin Cinsel Politikası (Feminist - Vejeteryan Eleştirel Kuram. Çeviren: Güray Tezcan ve M. E. Boyacıoğlu, Ayrıntı Yayınları, İstanbul. 2013.