Dadaizm

 

Dada veya Dadaizm Birinci Dünya Savaşı sırasında İsviçre’nin Zürih şehrinde başlayıp 1916-1922 yılları arasında doruğuna ulaşan bir akım. Başlıca olarak görsel sanatlar, edebiyat, tiyatro ve grafik tasarım alanlarında ürünler veren akım karşı-sanat yapıtlarıyla sanattaki egemen standartların yadsınması yoluyla savaş karşıtı bir politik duruş sergiledi. Akımın amacı modern dünyanın anlamsızlığıyla dalga geçmekti. Savaş karşıtı olmasının yanısıra Dada aynı zamanda doğası itibariyle burjuva-karşıtı ve anarşistti.

Akım avargart ve downtown music gibi sonraki akımları ve sürrealizm, yeni gerçekçilik, pop art, Fluxus ve punk rock gibi grupları etkiledi.

Dada Avrupa ve Kuzey Amerika’da katılımcıları olan uluslararası bir akımdı. Dada’nın başlangıcı Birinci Dünya Savaşı’nın patlak vermesiyle aynı zamana dek gelir. Birçok üyesi için akım ulusalcı ve sömürgeci burjuva çıkarlarına karşı bir protestoydu. Ve bu ulusalcı ve sömürgeci çıkarlar birçok Dadaist’e göre savaşın ana sebebiydi. Burjuva kapitalist toplumun “akıl” ve mantık”ının insanları sürüklediğine inanıyorlardı. Bu ideolojiyi, mantığı reddeden, kaosu ve akıldışılığı kucaklayan bir sanatsal ifade yoluyla reddettiler.

Yandaşlarına göre Dada bir sanat değildi. Sanat ne anlam ifade ediyorsa, dada bunun tam tersini temsil ediyordu. Sanat estetikle ilgilenirken Dada estetiği umursamıyordu. Sanat hoşa gitmeyi amaçlarken, Dada rahatsız etmeyi amaçlıyordu.